Czy widget dostępności wystarczy? Prawda o nakładkach na stronę

Co robi widget dostępności

Typowy widget to ikona w rogu strony, która otwiera panel z przełącznikami: większa czcionka, wysoki kontrast, podświetlanie linków, zatrzymanie animacji, czasem „tryb dla niewidomych”. Część narzędzi próbuje też automatycznie dodawać teksty alternatywne i atrybuty ARIA za pomocą skryptu uruchamianego w przeglądarce.

Problem polega na tym, że osoby z niepełnosprawnościami zwykle mają już własne narzędzia: czytnik ekranu, powiększenie systemowe, tryb wysokiego kontrastu, własne ustawienia przeglądarki. Potrzebują, żeby strona z nimi współpracowała. Widget tego nie zapewnia, jeśli pod spodem przyciski nie mają nazw, a pola etykiet.

Czego widget nie naprawi

• Logiki i obsługi klawiaturą: jeśli wybór rozmiaru działa tylko po kliknięciu myszką, panel z opcjami tego nie zmieni.
• Sensownych opisów: automatyczny opis zdjęcia „kobieta w swetrze” nie powie, że to sweter z merino w kolorze butelkowej zieleni.
• Formularzy i błędów: komunikat „Błąd formularza” bez wskazania pola zostanie taki sam.
• Elementów zewnętrznych: bramek płatności, czatów i ramek z innych domen, do których skrypt nie ma dostępu.
• Aplikacji mobilnej: widget działa tylko na stronie.

Fakty: FTC i pozwy w USA

W styczniu 2025 r. amerykańska Federalna Komisja Handlu (FTC) zarzuciła firmie accessiBe, że wprowadzała klientów w błąd twierdzeniem, że jej narzędzie AI może sprawić, że każda strona będzie zgodna z WCAG. W kwietniu 2025 r. FTC zatwierdziła ostateczne postanowienie: accessiBe musi zapłacić 1 mln USD i nie może składać takich obietnic bez dowodów.

Dane z rynku pozwów są równie wymowne. Według raportu UsableNet za 2025 r. w USA złożono 5 114 pozwów dotyczących dostępności cyfrowej, z czego ok. 70% dotyczyło e-commerce. W ciągu roku ok. 1 416 pozwów dotyczyło stron, które miały zainstalowany widget lub nakładkę dostępności. Widget nie uchronił ich przed sądem.

• 1 mln USDkara FTC dla accessiBe (2025)
• 5 114pozwów o dostępność cyfrową w USA w 2025 r.
• ok. 1 416pozwów przeciw stronom z widgetem

Co mówi o tym polska ustawa

Polski Akt o Dostępności wymaga, żeby usługa spełniała wymagania dostępności. Organ nadzoru ocenia sklep, a nie obecność narzędzia. Jeśli osoba niewidoma nie może zapłacić, sklep jest niedostępny niezależnie od tego, czy w rogu wisi ikona z ludzikiem. Co więcej, informacja o dostępności, która twierdzi, że widget „zapewnia pełną zgodność”, może zostać uznana za nieprawdziwą.

Kiedy widget ma sens

Narzędzia ułatwiające dostosowanie strony (np. przełącznik trybu ciemnego czy większej czcionki) mogą być miłym dodatkiem dla części użytkowników, jeśli strona jest już dostępna i jeśli sam widget jest dostępny z klawiatury i czytnika ekranu. Nie powinien być jedyną inwestycją w dostępność.

Co zrobić zamiast tego

1. Zrób audyt, żeby wiedzieć, co naprawdę trzeba poprawić. Darmowy skan pokaże najczęstsze błędy w ok. 2 minuty.
2. Popraw szablon: większość błędów powtarza się na wszystkich stronach i znika po jednej zmianie w motywie.
3. Popraw treści: opisy zdjęć, nagłówki, czytelne komunikaty.
4. Monitoruj: sprawdzaj sklep po każdej większej zmianie.

Zobacz też najczęstsze błędy w polskich sklepach z gotowymi poprawkami kodu.